poniedziałek, 28 września 2015

Dlaczego l’karnityna jest nam niezbędna?


l'karnityna zawdzięcza swoją nazwę łacińskiemu słowu „caro” czyli mięso. Z mięsa wołowego została wyizolowana już na początku XX wieku. Po poznaniu jej budowy oraz roli w procesie pozyskiwania energii wysnuto stwierdzenie, iż jest ona niezbędna dla prawidłowego rozwoju człowieka. Odkryto również, że organizm ludzki ma możliwość syntezy tego związku we własnych narządach. Produktami wyjściowymi są aminokwasy, nekroliza i lizyna. Dla przeprowadzenia syntezy l’karnityny konieczne są również witaminy: C, B6, niacyna oraz żelazo. Przy obecności tych witamin, synteza l’karnityny odbywa się w nerkach, a prze de wszystkim w wątrobie, gdzie w pierwszej kolejności docierają wchłaniane w jelitach aminokwasy. Wątroba uwalnia wytworzoną l’karnitynę do krwi z kąd mogą pobierać ją inne komórki w zależności od zapotrzebowania. Potwierdzono, że stężenia l’karnityny w tkankach są o wiele wyższe niż we krwi w tym samym czasie co świadczy o aktywnym gromadzeniu tego związku w komórkach. Zapotrzebowanie na l’karnitynę wiąże się ściśle z procesami spalania czy utleniania kwasów tłuszczowych jako źródła energii. Same kwasy tłuszczowe, powstałe jako efekty trawienia tłuszczów, znajdujących się w pożywieniu lub uwalniane z zapasów organizmu transportowane są we krwi w kompleksach z białkami. Struktura ich cząsteczek sprawia, że są nierozpuszczalne w wodzie, stąd tylko połączenie z nośnikami białkowymi pozwala na ich transport z krwią po organizmie. Wnikanie l’karnityny do komórek również odbywa się przy udziale nośnika, już na powierzchni komórki zostaje ona przyłączona do specjalnego białka wiążącego i tam może pokonać bramkę w białkowo lipidowej błonie komórkowej. Miejscem pozyskiwania energii w komórce są mitochondria. Te organelle wewnączkomórkowe są oddzielone od pozostałych struktur komórkowych i cytoplazmy, przy pomocy podwójnej błony. Podobnie jak pozostałe błony biologiczne są one zbudowane z białek i tłuszczów, a transport do wnętrza mitochondriów jest selektywny. Kwasy tłuszczowe o mniejszej ilości atomów węgla w łańcuchu łatwiej przenikają do mitochondriów i ulegają spalaniu. Natomiast kwasy tłuszczowe o dłuższym łańcuchu, potrzebują transportera umożliwiającego pokonanie błon mitochondrialnych. Taką właśnie rolę pełni l’karnityna. Po przyłączeniu się do cząsteczki kwasu tłuszczowego tworzy związek zwany acylokarnityną i w tej formie transortuje go do miejsca utleniania. Jest również niezbędna do posprzątania, gdyż usuwana nadmiar reszt acylowych z obszaru mitochondriów. Ich nadmiar zaburza spalanie kwasów tłuszczowych. Działa jak szczególny rodzaj środka transportu, bez pustych przebiegów.


Brak komentarzy:

Prześlij komentarz